Romatizmal Ateş
Hazırlayan: Prof. Dr. Rana Olguntürk
Gazi Üniveristesi Tıp Fak. Çocuk Sağlığı ve Hast. AD
1- Akut
romatizmal ateşin önemi nedir?
Akut romatizmal ateş (ARA), 5-30
yaş grubunda en sık görülen kalp hastalığı nedenidir. 45 yaş altında kardiyak(kalp)
nedenlere bağlı ölümlerde romatizmal kalp hastalığı en sık görülen nedendir.
Bütün yaşlarda kalp hastalıklarının %25-40 nedeni romatizmal kalp hastalığıdır.
Her yıl 10-20 milyon yeni olgunun görüldüğü tahmin edilmektedir. Hastalığın
morbiditesi ve oluşturduğu sekeller mortalitesinden daha da önemlidir.
2- Akut romatizmal
ateşin ülkemizde görülme sıklığı nedir?
"Türkiye Romatizmal Ateş Çalışma
Grubu"nun 14 merkezden aldığı 2000 yılı verilerine göre pediyatri polikliniklerine
başvuran hastalarda ARA sıklığı 10.8/10.000, çocuk kardiyoloji polikliniklerine
başvuran hastalar arasındaki sıklık ise %1.9 bulunmuştur. Ankara bölgesinde
yapılan bir araştırmaya göre (1995) son 20 yılda ARA görülme sıklığı 9-10
kat azalma saptanmıştır.
3- Romatizmal
ateş görülmesinde genetik eğilim var mı ?
Ailede ARA varsa daha mı titiz davranılmalı.
Romatizmal ateş nedenleri arasında bir genetik ön yatkınlığın olduğu uzun
yıllardan beri bilinmekle birlikte mekanizma tam olarak anlaşılamamıştır.
Son yıllarda yapılan çalışmalar farklı bölgelerde değişik genetik yapıların
ARA ve özellikle romatizmal kalp hastalığına duyarlılık bulgusu olarak
hastalarda sık bulunduğunu göstermiştir. Ailede ARA varsa kesinlikle daha
titiz davranmalıdır. Aile öyküsü hastalığa karşı duyarlılığı artırmaktadır.
Kuşkulu ailelerde her ÜSYE'de kesinlikle boğaz kültürü yapılmalı ve anti-streptokoksik
tedavi uygulanmalıdır.
4- ARA hangi
yaşlarda görülür? Altı aylık bebeklerde de olabilir mi?
ARA'nın ilk atağı 5-15 yaş arasında
görülür. En sık sekiz yaşındaki çocuklarda görülür. Beş yaş altında ender
görülür. Hastalığın çok yaygın olduğu 1940-1960 yılları arasında Amerika'da
yapılan çalışmalarda iki yaş altında %0.7, beş yaş altında %8.4 oranında
görülmüştür. Beş yaş altında çocukların streptokok ile karşılaşma riskleri
düşüktür. Streptokoksik ÜSYE geçirmenin serolojik bulgusu olan ASO titrasyonu
iki yaş altındaki çocuklarda çok düşük iken, 6-14 yaş arasında normalin
üst sınırında ve hatta normalin üstünde bulunmuştur.
5- ÜSYE olgularına
Penisilin verelim mi?
Eğer boğaz kültüründe beta hemolitik
streptokok üremişse penisilinle tedavi edilmesi uygundur. Önerilen tedavi
paranteral uzun etkili penisilin (Benzatin Penisilin G) ya da oral penisilin
(fenoksimetil penisilin); penisilin alerjisi varsa eritromisindir.
6- ARA’dan
korunmak için önerileriniz nelerdir?
Romatizmal ateş tekrarlayan bir hastalık
olduğu için hastalık geçirildikten sonra korunmak çok önemlidir. Hastalığı
geçiren bir çocuğun tekrar geçirmesi önlenmelidir. Korunma tedavisinin
kesilebilmesi için son beş yılda hastalığın tekrarlamamış olması gerekir.
7- Kardit
tedavisinde salisilat kullanılabilir mi?
Kardit tedavisinde bazı kaynaklar
kalp yetmezliği ya da kardiyomegali olmayan olgularda salisilat tedavisini
önermekle birlikte Türk Pediatrik Kardiyoloji Derneği Romatizmal Ateş Çalışma
Grubu üyeleri kardit tanısı kesin olan tüm hastalarda prednizolon tedavisini
önermektedir. Karditli hastalar kesinlikle yatak istirahatine alınır. Kalp
yetmezliği varsa digital, diüretik ve ACE inhibitörleri verilir. Rebound'u
önlemek için steroid kesilirken salisilat başlanmalıdır.
Copyright © SAGLIKCILARPORTALI Yayıncı Firmalardan İzin alınarak. Yayınlanabilir.